Werkwoordspelling oefenen op het digibord

Werkwoordspelling gaat bijna nooit mis omdat een kind de regel niet kent. Het gaat mis omdat de regel pas werkt als je eerst drie andere dingen ziet: welke tijd het is, wie het onderwerp is, en of dat onderwerp voor of achter het werkwoord staat. In een rijtje losse werkwoorden staat dat er allemaal niet bij.

Daarom is de vraag hier altijd een hele zin. "Waarom red jij die bal niet gewoon?" is een andere vraag dan "Jij redt die bal", en het verschil zit niet in het werkwoord maar in het woordje ervoor. Dat is precies de plek waar een klas jarenlang over struikelt, en het is alleen te zien in een zin.

Onder het gat staat het hele werkwoord. Zonder dat woord is het raden welk werkwoord er hoort te staan, en dan oefen je woordenschat in plaats van spelling. Met dat woord erbij is er nog maar één vraag over: welke letters.

In de tegenwoordige tijd gaat het om stam, stam+t en het hele werkwoord: ik red, jij redt, red jij, wij redden. De omgekeerde jij is daarbij het lastigste geval, en juist die staat hier gewoon tussen de zinnen in plaats van in een apart lesje.

In de verleden tijd komt 't kofschip erbij: -de of -te. Let op werkwoorden als reizen en verhuizen, waar de stam op een s eindigt maar het werkwoord op een z, en het dus reisde is en niet reiste. Die staan er allemaal in, met de verkeerde vorm ernaast als je de klas laat kiezen.

In de voltooide tijd is de vraag welke letter er aan het eind komt: gescoord of gescoort, gemist of gemisd. Het gemeenste woord van allemaal is verdedigd, want dat is precies hetzelfde geschreven als de jij-vorm verdedigt en toch een andere letter.

Standaard typt de klas de vorm zelf. Dat is de eerlijke versie: je kunt niet gokken, en je moet de vorm echt maken. Voor een kind dat naar voren komt en aan het bord typt, is dat ook het echte werk.

Onderaan het startscherm staat een knop waarmee het kiezen wordt: drie vormen naast elkaar, en de klas wijst er een aan. Dat is de vorm die een werkblad gebruikt, en het is de makkelijkere helft. Handig voor een jongere groep, voor een klassikale ronde waarin het om de uitleg gaat en niet om de snelheid, of als je het bord aan een groepje geeft dat niet snel typt.

De drie vormen zijn geen willekeurige woorden. Het zijn steeds de vormen die door elkaar gehaald worden: scoor, scoort, scoren in de tegenwoordige tijd, en gescoord naast gescoort in de voltooide. Ook als de klas kiest, is de vraag dus nog steeds de goede vraag.

Een ronde is vijf, tien, vijftien of twintig zinnen. Tien is een aardige les: lang genoeg om een patroon te zien, kort genoeg om er daarna nog over te praten.

Na de laatste zin staat de score op het bord. Met "antwoorden nakijken" krijg je alle zinnen van de ronde onder elkaar, met de goede vorm erin en met wat er ingevuld was als dat niet klopte. Dat lijstje is waar de les eigenlijk begint: niet hoeveel er goed waren, maar waarom die ene een d had.

Met een account levert een afgeronde ronde punten op, meer naarmate er meer goed waren. Dat hoeft niet: de tool werkt zonder inloggen precies hetzelfde.